Wydarzenia

Wykład z historii sztuki skupi się na ogniu – wieloznacznym symbolu, reprezentującym zarówno niszczycielską siłę apokaliptycznych pożarów, jak i namiętność, energię witalną oraz domowe ciepło. Wśród omawianych przykładów pojawią się sceny mitologiczne, malarstwo XVII-wieczne czy przedstawienia pożarów w baroku, klasycyzmie i romantyzmie. Prowadzenie: Kamila Śpiewla-Kasperek. Na wykładzie zobaczymy dzieła o tematyce mitologicznej, sceny z Wulkanem w kuźni, Prometeusza, który skradł bogom ogień. Ogień w tej opowieści jest symbolem wiedzy, technologii i cywilizacji. W sztuce chrześcijańskiej ogień to przede wszystkim gorejący krzew, języki ognia w scenach zesłania Ducha Świętego czy piekielne czeluście. Płonące krajobrazy, wizje cierpień potępionych miały wzbudzać strach i ostrzegać przed grzechem nie tylko w sztuce średniowiecza, ale również w sztuce nowożytnej.

Gasnąca świeca lub dym symbolizują przemijanie. Często pojawiają się w barokowych martwych naturach Vanitas przypominających alegorycznie o marności życia doczesnego i nieuchronności śmierci. W malarstwie XVII w. płomień świecy lub pochodni staje się głównym i jedynym źródłem światła, pozwalającym na wydobycie postaci z mroku i budowanie intymnego lub dramatycznego nastroju.

Sceny pożarów miast malowane realistycznie służyły do przedstawienia chaosu, ludzkiego dramatu oraz potęgi niszczycielskiego żywiołu, co było popularne w baroku, klasycyzmie i romantyzmie. Bywały symbolem upadku i kary boskiej lub tłem dla rejestrowania wydarzeń historycznych. Najważniejszym przykładem pożaru miast jest temat wiązany z legendą o cesarzu Neronie, który miał podziwiać pożogę w czasie pożaru Rzymu w 64 r. n.e. To wydarzenie malowało wielu twórców, m.in. w sposób oryginalny przedstawił je Henryk Siemiradzki (Pochodnie Nerona). Pożar parlamentu w Londynie uwiecznił słynny William Turner.